KLIK HIER VOOR DE WK POOL VAN HAC WEEKBLAD
KLIK HIER VOOR DE POOL DE FRANCE VAN HAC WEEKBLAD

Budel-Dorplein trekt voorbij in rijdend theaterspektakel Brabantsedag

10-08-2018 09:58 - Ingezonden door Roy de Leijer

HEEZE - Ook tijdens de bouwvakantie wordt er op veel locaties in Heeze volop geklust en gekarweid. Door de zestien wagenbouwersgroepen van de Brabantsedag wordt er vanaf juni gelast, getimmerd, geschilderd en gebouwd aan de huizenhoge rollende theaterdecors die op zondag 26 augustus voor de 61ste keer door het centrum van het dorp trekken.

Voor hun creaties lieten de wagenbouwers zich dit keer inspireren door het thema ‘Van Ravenstein tot Roosendaal’. Er kon worden gekozen uit een lijst met 296 vroegere en huidige Brabantse dorpen en steden. Het oog van vriendenkring Het Zij Zo is daarbij op het fabrieksdorp Budel-Dorplein gevallen. ‘La fondation d’un village zinc’ (het ontstaan van Budel-Dorplein door de komst van de zinkfabriek in 1893)is het onderwerp dat door de vriendenkring wordt uitgebeeld.

De wagenbouwers neemt vanaf 1993 deel aan de Brabantsedag. Dit jaar wordt er voor de 26e keer meegetrokken. Met ruim vijftig leden, waarvan een deel kinderen, is Het Zij Zo een van de kleinere Brabantsedaggroepen.
“Winnen is voor ons dan ook niet het allerbelangrijkste. Wel willen we iets neerzetten waar wij en de mensen uit Budel-Dorplein trots op kunnen zijn”, vertelt Loes Scheepers, lid van de themacommissie van Het Zij Zo.
Op de vaste bouwstek van de vriendenkring bij het NS-station in Heeze wordt niet alleen gebouwd. Ook wordt er volop gerepeteerd voor het rijdende theaterspektakel. En de jeugd klust er aan hun eigen creatie voor de kinderoptocht, die op zaterdag 18 augustus door het dorp trekt. Verder wordt er veel tijd en energie gestoken in de zelfgemaakte kostuums.

Vorig jaar werd er met ‘Luilekkerland’ gekozen voor een bijzonder kleurrijke creatie. Dit jaar overheerst het zinkgrijs. Scheepers: “Het voordeel van het huidige thema is dat iedereen Budel-Dorplein en de zinkfabriek kent. Het is dicht bij huis. De historie van het dorp is echter een stuk onbekender. Niet veel mensen weten dat het vroeger een enclave was, die door Franstalige Belgen is gesticht.”
In de tweede helft van de 19de eeuw waren de bijna 2000 inwoners van Budel voornamelijk actief in de kleinschalige agrarische sector. De industriële revolutie ging grotendeels aan het dorp voorbij en de Waalse ondernemersfamilie Dor zag een mogelijkheid voor een succesvolle fabriekslocatie voor zink. In 1893 werd de fabriek opgericht, maar omdat er in de regio geen enkele kennis van zinkproductie aanwezig was, werden tientallen Waalse ervaren zinkarbeiders met hun families naar Budel gehaald.
Scheepers: “Bij de fabriek werd een compleet nieuw dorp uit de grond gestampt. Er was een uitgebreid stratenplan dat voor een heel deel is gerealiseerd.”
De gemeenschap was volledig zelfvoorzienend. De Franse taal was alom aanwezig. “Het gevoel van vervreemding dat de inwoners van Budel toen moeten hebben gevoeld, willen wij overbrengen op het publiek. We hebben daarbij bewust niet voor de zinkfabriek gekozen, maar voor hetgeen dat zich rondom de fabriek heeft afgespeeld.”

De themacommissie heeft zich flink verdiept in de historie van het fabrieksdorp. Onder meer heemkundekring De Baronie van Cranendonck werd geraadpleegd. Leden van de heemkundekring verzorgden een rondleiding door het oude gedeelde van Budel-Dorplein. Scheepers: “Ze hebben ons onder meer het gebouw de Cantine en het Prisonneke laten zien. Onder andere de Waalse bouwstijlen vielen daarbij op.”

De Cantine, het dorpsgebouw waar alles gebeurde, is door Het Zij Zo als uitgangspunt voor de wagen gebruikt. Aan de houten constructie komen onder meer lamellen te hangen. Scheepers: “Op die manier willen we een inkijkje geven in een voor die tijd vreemde wereld.”

De Brabantsedag in Heeze vindt plaats op zondag 26 augustus van 10.00 tot 19.00 uur. De theaterparade start om 13.30 uur. De wagen van Het Zij Zo gaat als achtste van start.
Voor en na de parade is op aangeklede sfeerpleinen in Heeze een compleet programma te beleven met exposities, muziek, (straat)theater, entertainment, vertier en catering. Toegangs- en tribunekaarten zijn te bestellen op brabantsedag.nl/tickets (kinderen tot en met 12 jaar hebben gratis toegang).
Meer info: www.brabantsedag.nl